Kalça Ultrasonu

Kalça ultrasonu, bebeklerde gelişimsel kalça displazisini (doğuştan kalça çıkığını) erken dönemde saptamak için yapılan bir tarama tetkikidir. İncelemenin 2 ila 6 aylık bebeklere yapılması gerekir. Doğuştan kalça çıkığının anlaşılmasında en önemli yöntemlerden biri olan bu tarama, Sağlık Bakanlığı tarafından da önerilmektedir.

Gelişimsel kalça çıkığı (displazisi) neden olur?

Gelişimsel kalça displazisi (GKD) için risk faktörleri şunlardır:

• Anne hormonları bebeğin kalça ekleminde gevşeklik yapabilir. Doğum sırasında annede salgılanan relaksin hormonu, kalça kemiklerinin genişleyerek doğumu kolaylaştırmasını sağlar; bu hormon kan yoluyla bebeğe geçtiğinde bebeğin kalça eklemleri de genişleyebilir ve doğuştan kalça çıkığına neden olabilir.
• Bebeğin kız çocuğu ve/veya ilk çocuk olması
• Ailede gelişimsel kalça displazisi öyküsü bulunması
• Ters doğum veya sezaryenle doğum
• Doğum kilosunun fazla olması
• Bölgesel faktörler (sık GKD görülmesi, kundak sargısı gibi)

Kalça ultrasonu neden tercih edilir?

Ülkemizde doğum sonrası 2-6 ay arasında, bu konuda deneyimli radyologlar tarafından ultrason ile kalça taraması yapılır. Doğuştan kalça çıkığı taraması ağrısızdır ve radyasyon içermediği için güvenle uygulanır. İşlem için bebekte özel bir hazırlık gerekmez; yine de bazı hususlara dikkat edilmesi süreci kolaylaştırır.

Kalça ultrasonu nasıl yapılır, hazırlık gerekir mi?

İncelemenin rahat geçmesi için şunlara dikkat edilmesi önerilir:

• Bebeğin karnı tok, altı temiz ve uykusunu almış olmalıdır.
• Bebeğin annesi ya da babası işlem sırasında yanında bulunmalı, bebekle göz temasını sürdürmelidir.
• İşlem sakin ve rahat bir ortamda, deneyimli bir radyolog tarafından, yeterli zaman ayrılarak yapılmalıdır.

Kalça ultrasonu yaptırmak neden önemlidir?

Gelişimsel kalça displazisi ne kadar erken teşhis edilirse o kadar kolay tedavi edilebilir. Geç fark edildiğinde ilerleyen yaşlarda yürümede aksamalara ve daha ciddi sorunlara yol açabilir. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre her yıl doğan bin çocuktan yaklaşık iki-üçünde gelişimsel kalça displazisi görülmektedir. Bu nedenle taramanın gecikmeden yapılması önem taşır.